Anneler, bazı durumlarda erken emekli olabiliyorlar. Bunların başında malul çocuğu olan anneler ile doğum borçlanması yapan anneler yer alıyor. Bu durumları açıklayalım:
Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul çocuğu bulunan anneler erken emekli olabiliyor. Malul çocuğu bulunan kadın sigortalıların erken emekli olabilmeleri için 01.10.2008 tarihinden sonra geçen prim ödeme gün sayılarının dörtte biri, prim ödeme gün sayıları toplamına ekleniyor ve eklenen bu süreler emeklilik yaş hadlerinden de indiriliyor. İndirimin yapılabilmesi için çocuğun başka birisinin bakımına sürekli muhtaç olduğunun sağlık kurulu raporu ile belgelenmesi gerekiyor. Bu haktan SSK, Bağ-Kur veya Emekli Sandığına tabi olan ve 1 Ekim 2008 tarihinden itibaren çalışması bulunan anneler yararlanıyor.
Örnek: 50 yaşında emekli olması gereken Fatma Hanım’ın bakıma muhtaç çocuğu bulunmaktadır. Fatma Hanım’ın 01.10.2008 tarihinden sonra 1000 gün prim ödeme günü bulunmaktadır. Fatma Hanım’ın 1000 gün prim ödeme süresine 250 gün daha eklenecek ve 1250 gün prim ödemiş sayılacak. Ayrıca yaş haddinden(50 yaşından) 250 günlük sürede düşülecek.
Doğum borçlanması yapan anneler
Doğum borçlanması, emekli olabilmek için diğer koşulları sağlayıp prim gün sayısı eksik olan kadınların erken emekli olmasını sağlıyor. Aşağıdaki koşulları sağlayan kadınlar doğum borçlanması yapabilirler:
1-Kadın sigortalının doğumdan önce (5510 sayılı Yasanın 4/a, 4/b ve 4/c’li olarak kanun kapsamında tescil edilmiş olması,
2-Kadın sigortalının adına kısa ya da uzun vadeli sigorta kolları yönünden prim ödenmiş olması,Çocuğun yaşaması.
Doğum borçlanması en fazla üç çocuk için yapılıyor. Her çocuk için en fazla iki yıl borçlanılıyor. Doğumdan sonraki iki yıl içinde çalışılmamış olması gerekiyor. İki yıllık sürenin bir kısmında çalışılıp prim ödenmişse, kalan çalışılmayan süre için borçlanma yapılabiliniyor. İkiz doğum 4 yıl olarak borçlanılamıyor. İkiz doğumlar 2 yıl olarak borçlanılabiliyor.
Bir doğum için 2 yıl borçlanma imkanı
Borçlanmalar prime esas günlük kazanç alt ve üst sınırları arasında olmak kaydı ile doğum borçlanması yapacak anne tarafından belirleniyor. Borçlanmalar günlük kazancın yüzde 32’si üzerinden hesaplanıyor. Prime esas kazancın alt ve üst sınırı asgari ücret artışına göre değişmektedir. 01.07.2015-31.12.2015 tarihleri arasında bir doğum için 2 yıllık sürenin asgari ücret üzerinden borçlanılması durumunda toplam 9.780.48 TL prim ödenmesi gerekiyor.
Arif Temir
