Toplu iş sözleşmesinde yer alan ücret ve ikramiye düzenlemelerini işçiler aleyhine değiştirmek için, kıdem tazminatları ödenerek işten işçilerin kendi istekleriyle ayrılmış gibi gösterilmesine ve işçilerin işverence belirlenen yeni koşullarla işe tekrar alınmalarına, “toplu iş sözleşmesini dolanma” denir.
Yargıtay, toplu iş sözleşmesini dolanma amacıyla, işçilerin tazminatlarının ödenerek işten çıkarılmalarını ve yeni koşullarla işe tekrar alınmalarını, uygun bulmamaktadır.
Yargıtay’ın (YHGK) 17.04.2013 tarih ve E.2012/9-1893, K.2013/522 sayılı Kararı
“Dava, fark ücret ve ikramiye alacağı istemlerine ilişkindir. İşçinin “özel sebepler dolayısıyla tazminatları ödenerek işten çıkarılmayı istediğine” dair ayrılma beyanının kabulüne karşın, işten kendisi ayrılan işçiye kıdem tazminatı ödemesi yapılması da işverenin savunması ile çelişki oluşturmaktadır. İşçilerin, işe iade davası açmamaları; üyesi oldukları işçi sendikasına veya Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na da şikayette bulunmamalarının, işe dönecekleri düşüncesiyle hareket ettiklerini göstermekte olup; ara verme döneminde işçilerin yıllık izinde gösterilmesi ve işçilerin eski şartlarda değil de işverence belirlenecek yeni şartlarda işe dönmek istemelerinin hayatın olağan akışına uygun olmadığı hususları da gözetildiğinde, işverenin fesih işleminin toplu iş sözleşmesinden yararlanmaya ilişkin düzenlemeleri dolanan, sadece görünürde bir işlem olduğu, taraf iradelerinin anlaşarak sözleşmeyi sona erdirme şeklinde olmadığı ve davacı işçi ile aynı durumdaki diğer işçilerin iş sözleşmelerinin kesintisiz devam ettiği kabul edilmelidir.”
Ahmet Metin Aysoy
